Tijdens deze wandeling kom je langs onderdelen van zowel de Oude als de Nieuwe Hollandse Waterlinie. De Oude Hollandse Waterlinie is in 1816 vervangen door een nieuwe linie, waarvan het middelste stuk wat meer naar het oosten lag. In het noorden en in het zuiden overlapten deze linies elkaar. De vestingsteden Leerdam en Gorinchem maakten deel uit van beide linies.
Deze route leidt langs een uniek onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Tussen Asperen en het Fort bij Asperen vind je de laatste dubbele waaiersluizen ter wereld. Waaiersluizen kunnen tegen de waterdruk in worden geopend en gesloten. De sluizen zijn ontworpen
door Jan Blanken, die in opdracht van Napoleon werkte. In de hele wereld zijn nog maar zeven waaiersluizen te vinden, waarvan de enige dubbele hier op de grens tussen Acquoy en Asperen.
Let op: De GPX-route start in Gorinchem.
Tip…
Tijdens deze wandeling kom je langs onderdelen van zowel de Oude als de Nieuwe Hollandse Waterlinie. De Oude Hollandse Waterlinie is in 1816 vervangen door een nieuwe linie, waarvan het middelste stuk wat meer naar het oosten lag. In het noorden en in het zuiden overlapten deze linies elkaar. De vestingsteden Leerdam en Gorinchem maakten deel uit van beide linies.
Deze route leidt langs een uniek onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Tussen Asperen en het Fort bij Asperen vind je de laatste dubbele waaiersluizen ter wereld. Waaiersluizen kunnen tegen de waterdruk in worden geopend en gesloten. De sluizen zijn ontworpen
door Jan Blanken, die in opdracht van Napoleon werkte. In de hele wereld zijn nog maar zeven waaiersluizen te vinden, waarvan de enige dubbele hier op de grens tussen Acquoy en Asperen.
Let op: De GPX-route start in Gorinchem.
Tip! Trek stevige schoenen aan. Delen van de route gaan over een klompenpad, en daar kan het modderig en drassig zijn!
Tips langs de route
• Fort Vuren
• Fort bij Asperen
• Zuidwal met muizentorens, Leerdam
• Waaiersluizen Asperen
• Dalemse Zeiving
Horeca
• Fort Vuren
• Fort bij Asperen
• Kaatjes Theetuin, Leerdam
• De Houtloods, Leerdam
Dat Leerdam van oudsher een vestingstad is kun je nog goed zien aan de prachtige Zuidwal met haar muizentorens.
De 5 meter hoge Glazen Toren is het laatste monumentale kunstwerk dat de Leerdamse ontwerper en glaskunstenaar Willem Heesen (1925-2007) realiseerde vanuit de glasfabriek.
Wisselende tentoonstellingen laten zien wat er allemaal mogelijk is met glas en in de vier loopbruggen tussen de twee museumvilla's is de hele collectie permanent te bewonderen. Uniek aan het Nationaal Glasmuseum is de eigen Glasblazerij!
Een unieke collectie van Nederlands cultureel-religieus historisch erfgoed van (zeer) oude Bijbels.
Fort Vuren staat al eeuwenlang te pronken in de uiterwaarden langs de Waal. Het vestingwerk werd in 1844 gebouwd als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie om te voorkomen dat de vijand richting het westen trok. Enkele jaren later werd er bovenop het fort een bomvrije toren gebouwd en we...
Het Sluizencomplex bij Asperen bestaat uit vier historische sluizen. Samen vormden ze een cruciaal onderdeel van het inundatiesysteem van de Nieuwe Hollandse Waterlinie.
Hier tussen het dorp Asperen en het Fort bij Asperen zie je een viertal sluizen: twee waaiersluizen en twee schut-/inundatiesluizen. Deze sluizen waren een belangrijk onderdeel van de Hollandse Waterlinies. De Hollandse Waterlinies waren een slimme verdedigingsstrategie waarbij water als wapen werd ingezet. Grote delen van het poldergebied konden onder water worden gezet (inunderen) om de vijand tegen te houden. De schut-/inundatiesluizen stuwden het water hoog op, zodat het via de waaiersluizen naar de polders tussen Maas en Waal kon stromen.
Uniek in de wereld
Maar er is nog iets bijzonders aan deze sluizen bij Asperen. De dubbele waaiersluizen die je hier ziet, zijn de laatste dubbele waaiersluizen ter wereld. Ze zijn uitgevonden door waterbouwkundige Jan Blanken en waren revolutionair. Waaiersluizen kunnen, anders dan gewone sluisdeuren, onafhankelijk van het getij of het waterpeil worden geopend en gesloten. Zelfs bij een groot verschil in waterstand – bijvoorbeeld hoog water aan één kant – blijven ze werken. Daardoor zijn ze snel en flexibel in gebruik. En dat was precies wat nodig was als er gevaar dreigde en het land in korte tijd onder water moest worden gezet om de vijand tegen te houden. In de hele wereld zijn nog maar zeven waaiersluizen te vinden, waarvan dus de enige dubbele hier op de grens tussen Acquoy en Asperen.
Ontdek verschillende verdedigingswerken zoals batterijen, loopgraven en een kazemat.
De waterlinie maakte slim gebruik van al bestaande dijken. Zo zie je hier aan de Meerdijk verschillende bouwfases van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Aan de westkant van de dijk werden in 1845 drie batterijen aangelegd. Een batterij is een klein verdedigingswerk dat bestaat uit een wal van afgegraven aarde. De batterijen moesten de weg Acquoy-Asperen afsluiten en Fort bij Asperen ondersteunen bij het beveiligen van de Linge en de Meerdijk. In 1906 werden de batterijen voorzien van betonnen schuilplaatsen.
Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog veranderde de militaire strategie. Aan de oostkant van de dijk zijn in 1940 enkele ‘groepsnesten’ aangelegd, daar werd namelijk de vijand verwacht. Een groepsnest is een combinatie van betonnen schuilplaatsen en geschutskoepels. Deze werden onderling verbonden met een loopgraaf. Hierdoor konden soldaten beschermd van de ene naar de andere schuilplaats lopen. Wist je dat de loopgraaf bij de Meerdijk ongeveer 70 meter lang was?
Voor een écht Leerdams cadeau moet je bij de winkel van het Nationaal Glasmuseum zijn !
